DAVE VANDERHEIJDEN

‘KUNST DOET IETS MET EEN GEBIED ÉN HAAR BEWONERS’

Feyenoord City is tussen 4 en 11 september 2022 het kloppende hart van streetartfestival ALL CAPS. Kale muren worden omgetoverd tot levensgrote kunstwerken. ‘Voor veel bewoners in dit gebied is ons festival de eerste kennismaking met kunst,’ zegt organisator Dave Vanderheijden.

Van een onverstoorbaar kijkend schaap in wolfskleren tot een pastelkleurig, abstract landschap. En van een verzameling vrolijke aliens tot kleurige letters die het woord LOVE vormen. Het is slechts een greep uit de levensgrote muurschilderingen die vorig jaar werden gemaakt in de wijk Feijenoord. Tijdens streetartfestival ALL CAPS (voorheen POW! WOW! Rotterdam) komen kunstenaars uit de hele wereld naar Rotterdam om kale muren op te vrolijken met kunstzinnige creaties.

Feyenoord City kloppend hart

Ook dit jaar is Feijenoord het decor van het festival. Het toekomstige Feyenoord City-gebied is van 4 tot 11 september zelfs het kloppende hart. Onder meer op het bedrijventerrein aan de Korte Stadionweg – waar verschillende sociaalmaatschappelijke ondernemers een tijdelijk onderkomen hebben – leven kunstenaars zich een week lang uit op muren. Maar er is meer. Zo zijn er de hele week workshops en paneldiscussies. In De Koepels worden sculpturen geëxposeerd. En in het naastgelegen Malletgatpark is op zondag 11 september de feestelijke afsluiting, met live painting, foodcourt, blockparty, kinderworkshops en tours door de wijk.

Verhaal van de wijk

Organisator Dave Vanderheijden klinkt trots als hij het programma oplepelt. Ook dit jaar stelden hij en zijn team weer een interessante line-up samen. Er komen kunstenaars uit onder meer Groot-Brittannië, de Verenigde Staten, Zwitserland en Frankrijk. ‘Elke kunstenaar vertellen we het verhaal van de wijk of van een specifieke straat of gebouw. Dat verhaal nemen ze mee in hun kunstwerk. De één doet dat heel concreet, de ander meer abstract. Die mix maakt het interessant, ’zegt Dave, die met ALL CAPS tijdelijk is gevestigd aan de Korte Stadionweg, midden in het Feyenoord City-gebied.

Laagdrempelig

ALL CAPS gaat over het samenbrengen van mensen door middel van kunst en cultuur. ‘Streetart is een van de meest laagdrempelige vormen van kunst,’ vertelt Dave. ‘Kunst in musea is slechts voor een beperkt publiek toegankelijk. Kunst in de openbare ruimte voor iedereen. De straten zijn van de mensen die er wonen en werken. Wij vinden dat alle mensen kunstuitingen verdienen die mooi zijn of stemmen tot nadenken. Daarom geloven we zo sterk in de kracht van streetart.’

Impact op Zuid

Dat ALL CAPS sinds 2019 plaatsvindt op Rotterdam-Zuid is dan ook geen toeval. Dave: ‘Wij willen dáár zijn waar we de meeste impact kunnen maken. Het culturele aanbod op Zuid is beperkt. Op de Kop van Zuid vind je een aantal musea, maar dat is niet het échte Zuid. Wij hebben – net als een aantal andere culturele initiatieven – gepionierd op Zuid. Eerst twee jaar in de Afrikaanderwijk en nu voor het tweede jaar in Feijenoord. We hoeven er niet omheen te draaien: in Feijenoord wonen relatief veel mensen met een lagere sociaaleconomische status. Voor hen is kunst en cultuur minder vanzelfsprekend. Logisch ook, als je zorgen hebt of je de huur of boodschappen kunt betalen.’

Trots op de wijk

De vraag is wat inwoners van Feijenoord op de lange termijn hebben aan de muurschilderingen. ‘We horen vaak dat mensen door streetart op een andere manier naar hun wijk kijken. Letterlijk, want die blinde muur hadden ze nooit zo goed bekeken. Maar ook figuurlijk. Bewoners eigenen zich het kunstwerk toe. In de Afrikaanderwijk toverde een kunstenaar twee jaar geleden een liftschacht om tot een enorme raket. Dat is nu een landmark; jongeren spreken met elkaar af bij “de raket”. Mensen voelen zich trots dat er zoiets tofs in hun wijk wordt gemaakt. Kunst zorgt voor meer leefbaarheid, maar ook betere mentale gezondheid. Het doet echt iets met een gebied en haar inwoners. Maar ook met de manier waarop anderen naar een wijk kijken.’

Zaadjes planten

De impact van kunst in Feijenoord merkte Dave vorig jaar al. ‘Ook toen was er een expositie in De Koepels. Dat trok de aandacht van de bewoners, want normaal gesproken zijn de gaskoepels dicht. Dat leverde zóveel toffe gesprekken op! Voor velen was ons festival hun eerste ervaring met kunst. Wellicht zijn er toen wel wat zaadjes geplant, ook bij jongeren. Voor hen kan kunst een manier zijn om zich te uiten of om anders naar de wereld te kijken.’

Creativiteit ontplooien

De vraag is wat inwoners van Feijenoord op de lange termijn hebben aan de muurschilderingen. ‘We horen vaak dat mensen door streetart op een andere manier naar hun wijk kijken. Letterlijk, want die blinde muur hadden ze nooit zo goed bekeken. Maar ook figuurlijk. Bewoners eigenen zich het kunstwerk toe. In de Afrikaanderwijk toverde een kunstenaar twee jaar geleden een liftschacht om tot een enorme raket. Dat is nu een landmark; jongeren spreken met elkaar af bij “de raket”. Mensen voelen zich trots dat er zoiets tofs in hun wijk wordt gemaakt. Kunst zorgt voor meer leefbaarheid, maar ook betere mentale gezondheid. Het doet echt iets met een gebied en haar inwoners. Maar ook met de manier waarop anderen naar een wijk kijken.’

De volledige programmering van ALL CAPS 2022 vind je op https://all-caps.nl. Wil je de muurschilderingen van de editie van 2021 bekijken? Gebruik de Rewriters-app voor een route langs alle kunstwerken, inclusief toelichting over het kunstwerk en de kunstenaar(s).

 ALL CAPS is onderdeel van de Rotterdam Street Culture Week (RSCW), die van 4 tot en met 11 september 2022 deels plaatsvindt in het Feyenoord City-gebied.